naar RSS feeds van deze site

DE GRACHT

Nieuwe grachten van Amsterdam, 17e eeuw.

 

HET HUIS

gebouwd in 1734

 

HET TUINHUIS

Portugees joodse oorsprong?

 

BEWONERS

achtergronden

DE GRACHT


Nieuwe Keizersgracht 20

 

In de Gouden eeuw (1555-1648) groeide Amsterdam uit tot hét handels- en financieel centrum van de wereld. Met de rijkdom, nam ook het bevolkingsaantal toe. Amsterdam barstte uit haar voegen en moest uitbreiden. Dat gebeurde o.a. door de grachtengordel tot over de Amstel te verlengen: de Nieuwe Grachten werden gegraven.

De Plantage, een nieuw wijds opgezette wijk, kreeg niet meteen een grote toeloop van mensen die huizen wilden bouwen. De economisch crisis en het rampjaar 1672weerhield mensen ervan naar deze buurt te verhuizen en er werd mondjesmaat  geïnvesteerd. Het stadsbestuur van Amsterdam verkocht, door de omstandigheden gedwongen, grote percelen tegen lage prijzen of schonk ze zelfs, opdat er maar gebouwd zou gaan worden.

De Portugese Synagoge (gebouwd in 1675) werd zo in staat gesteld een aantal voorzieningen in haar buurt te bouwen voor de armenzorg en oude mannen- en vrouwenhuizen. Ook andere kerkgenootschappen die voor de armen- en ziekenzorg van de eigen gemeenschap verantwoordelijk waren, bouwden op goedkoop te verwerven percelen.
Het voormalige Amstelhof (nu museum De Hermitage) en het Van Brants Rushofje zijn daar voorbeelden van.
Amsterdam legde in de Plantage parken aan die voor ontspanning van de stadsbewoners zouden gaan dienen.

Dit was ook de periode dat een groeiend aantal Portugese Joden naar het handelscentrum Amsterdam kwam. Handelslieden, maar ook mensen die vluchtten voor de inquisitie. Een behoorlijk aantal was welgesteld en had de vooruitziende blik om in de buurt van deze synagoge percelen te kopen. Echter, pas na het begin van de 18e eeuw werden daarop huizen gebouwd. De nieuwe grachten (Nieuwe Heren- Keizers en Prinsengracht) werden daarom in de volksmond ook wel de 'Portugese grachten' of 'Joodse grachten' genoemd.

Het Archief van de stad Amsterdam beschikt over een ware schat aan gegevens. We vonden een overzicht van de eigenaren van de panden van de Nieuwe Keizersgracht tussen 1700-1800. Hierop is te zien dat een groot deel van deze mensen Portugese namen hadden. Een aantal omnummeringen in de loop van de eeuwen maakte het een puzzel om uit te vinden welk pand precies werd bedoeld op deze overzichten, maar het is ons uiteindelijk gelukt.


Nieuwe Keizersgracht 20
in 1670 kocht Fransisco Pereyra het perceel waarop later het huis is gebouwd. Meer informatie vindt u bij 'Het Huis'.